İzmir’de bulunan Yaşar Üniversitesinde yürütülen akademik bir çalışma, hayvan sağlığı ve çevre açısından dikkat çeken bir yeniliğe imza attı. Üniversitenin Makine Mühendisliği Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Hüseyin Gökmen Aksoy tarafından geliştirilen proje kapsamında ceviz kabuğundan organik kedi kumu üretildi.
Hayvan sevgisinden ilham alınarak başlatılan araştırma süreci, hem çevre dostu hem de sağlık açısından daha güvenli bir alternatif sunmayı amaçlayan bir ürünle sonuçlandı. Geliştirilen yerli ve doğal kedi kumu, özellikle piyasada yaygın olarak kullanılan silika bazlı kedi kumlarına alternatif olarak öne çıkıyor.
Aksoy, geleneksel kedi kumlarında bulunan silika bazlı tozların bazı durumlarda hayvanlar ve insanlar için sağlık riski oluşturabileceğine dikkat çekti. Özellikle kumun solunması veya yanlışlıkla yutulması durumunda silikozis gibi sağlık sorunlarının ortaya çıkabileceğini belirten Aksoy, bu riski ortadan kaldırabilecek doğal bir alternatif geliştirmeyi hedeflediklerini ifade etti.
Geliştirilen organik kedi kumu kimyasal içermeyen yapısı, yüksek emicilik özelliği ve koku kontrolü sayesinde dikkat çekiyor. Aynı zamanda çevre dostu bir ürün olması nedeniyle sürdürülebilir üretim anlayışına da katkı sağlıyor.
Bilimsel yönüyle de önemli bir başarı elde eden proje, Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Teşkilatı (UNIDO) tarafından düzenlenen ve Türkiye ayağı TÜBİTAK tarafından yürütülen Global Cleantech Innovation Programme (GCIP) kapsamında finale kalmayı başardı.
Aksoy, projeye ilham veren süreci anlatırken ailesinin uzun yıllardır sokak hayvanlarıyla yakından ilgilendiğini ve evlerinde çok sayıda kedi ile köpek baktıklarını söyledi. Ayrıca ailesinin memleketi olan Çorum’da bulunan ceviz bahçelerinin bu fikrin ortaya çıkmasında etkili olduğunu belirtti.
Ceviz kabuğunun doğal yapısı sayesinde bakterilerin oluşturduğu amonyak kaynaklı kötü kokuyu azaltabildiğini ifade eden Aksoy, bu özelliğin kedi kumu üretimi için önemli bir avantaj sunduğunu vurguladı.
Aksoy ayrıca özellikle yavru kedilerde görülen PİKA sendromuna dikkat çekti. Kedilerin bazen kedi kumunu yeme eğilimi gösterebildiğini belirten Aksoy, ceviz kabuğu bazlı kumun fermente olmaması ve bakteri üretmemesi sayesinde bu açıdan daha güvenli bir seçenek olabileceğini söyledi.
Projenin Ar-Ge sürecinde kullanılan ekipmanların bir kısmının KOSGEB destekli çalışmalar kapsamında üniversite laboratuvarlarında geliştirildiği belirtildi.
Uzmanlar, ceviz kabuğu gibi tarımsal atıkların katma değerli ürünlere dönüştürülmesinin hem çevre hem de ekonomi açısından önemli bir fırsat sunduğunu vurguluyor. Geliştirilen organik kedi kumunun ticarileştirilmesiyle birlikte hayvan sahiplerine daha doğal ve sürdürülebilir bir alternatif sunulması hedefleniyor.